Status koji jedna zemlja ima u procesu pristupanja određuje koje IPA komponente može da koristi, odnosno kroz koje komponente može da finansira projekte. Zemlje sa statusom potencijalnog kandidata imaju na raspolaganju I i II IPA komponentu (Pomoć tranziciji i izgradnja institucija i Prekogranična saradnja), dok zemlje kandidati mogu da, pored pomenute dvije, koriste i preostale tri komponente (Regionalni razvoj, Razvoj ljudskih resursa i Ruralni razvoj).
Osobenosti III i IV IPA komponente, u odnosu na prve dvije, proizilaze iz načina na koji se te komponente koriste i institucionalnog okvira kroz koji se koriste sredstva. Ove dvije komponente osmišljene su na način da predstavljaju pravu „prethodnicu“ strukturnim fondovima, finansijskim instrumentima koje koriste zemlje članice EU. U tom pogledu, sličnosti sa strukturnim fondovima ogledaju se kako u pripremi strateških i programskih dokumenata (korišćenjem višegodišnjeg pristupa u programiranju), kojima se definišu prioritetne oblasti na koje će finansijska sredstva biti usmjerena, tako i u uspostavljanju institucionalnog okvira za realizaciju te podrške...