Napredak Crne Gore u uvođenju LEADER pristupa predstavljen u Estoniji

Predstavnice Upravljačkog tijela IPARD programa Kristina Radević i Agencije za plaćanja Gordana Dujović učestvovale su na studijskoj posjeti Estoniji i regionalnoj radionici „Od teorije do akcije: EU LEADER pristup u kontekstu održive transformacije lokalnih prehrambenih sistema“, održanim od 1. do 4. juna u gradovima Talin i Tartuu.

Događaj je organizovan uz podršku Organizacije za hranu i poljoprivredu Ujedinjenih nacija (FAO), s ciljem razmjene iskustava i jačanja kapaciteta za primjenu LEADER pristupa u zemljama regiona.

Tokom studijske posjete, učesnice su posjetile Ministarstvo za regionalna pitanja i poljoprivredu Estonije, gdje su se upoznale sa institucionalnim okvirom i načinom upravljanja LEADER programom, kao i ulogom nadležnih tijela u njegovom sprovođenju, praćenju i finansiranju. Takođe su se sastale sa predstavnicima Upravljačkog tijela za LEADER, Odbora za poljoprivredne registre i informacije, kao i Agencije za plaćanja, u cilju predstavljanja modela implementacije i kontrole Mjere 5 IPARD programa – „Implementacija lokalnih razvojnih strategija“.

Učesnici su se upoznali i sa estonskim modelom sprovođenja LEADER programa, koji se smatra jednim od najuspješnijih primjera podrške ruralnom razvoju u Evropi.

Poseban segment studijske posjete bila su dva dana provedena na teritoriji LAG-a Tartu, jedne od najuspješnijih lokalnih akcionih grupa u Estoniji, sa više od dvadeset godina iskustva u sprovođenju LEADER pristupa. Tokom terenske posjete učesnice su obišle niz uspješnih projekata realizovanih uz podršku LEADER programa, uključujući izgradnju luke i rekreativno-sportskog centra u Luunji, uspostavljanje embriološke laboratorije za konje i razvoj biotehnološkog turizma „Innovum Lab“, farmu Andre poznatu po proizvodnji estonskih sireva vrhunskog kvaliteta, kao i porodičnu vinariju Alatskivi Mõisamaitsed, koja proizvodi široku paletu pjenušavih vina. Sirara Ii vinarija su opremuza proizvodnju obezbijedile kroz program malih grantova za poljoprivredna gazdinstva koji sprovodi LAG Tartu, što predstavlja dobar primjer podrške lokalnom preduzetništvu i diverzifikaciji ruralne ekonomije.

U okviru regionalne radionice, gdja Kristina Radević predstavila je iskustva Crne Gore u uvođenju i sprovođenju LEADER pristupa, kao i aktivnosti usmjerene na jačanje lokalnih akcionih grupa i pripremu institucionalnog i zakonodavnog okvira za njegovu punu primjenu.

Poseban fokus bio je na razmjeni iskustava između zemalja regiona i država članica Evropske unije, ulozi LEADER pristupa u razvoju održivih agroprehrambenih sistema, kao i mogućnostima za jačanje saradnje između institucija, međunarodnih organizacija i drugih partnera u oblasti ruralnog razvoja.

Učešće na ovom događaju doprinijelo je daljem unapređenju znanja i razmjeni iskustava, što predstavlja važan korak u pripremi Crne Gore za efikasniju primjenu LEADER pristupa i jačanje održivog razvoja ruralnih područja.