Zaštićena geografska oznaka jakog alkoholnog pića "Institutova lozova rakija"

 Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede je na osnovu zahtjeva UCG - Biotehnički fakultet zaštitilo, odnosno registrovalo geografsku oznaku „Institutova lozova rakija“.

Uspostavljanje sistema zaštite i podizanja vrijednosti poljoprivrednih proizvoda i hrane sa geografskim oznakama, kao i sistema za zaštitu proizvoda s posebnim svojstvima i karakteristikama, koja proizilaze iz tradicionalnih načina proizvodnje čine  osnovu politike kvaliteta. Širom svijeta rastu zahtjevi potrošaca za hranom i poljoprivrednim proizvodima koji nose oznaku određenog kvaliteta, posebno onog kvaliteta koji je povezan sa porijeklom, tradicijom i specificnim znanjem i vještinama.

Za Ministarstvo je zaštita geografske oznake „Institutova lozova rakija “ izuzetno važan doprinos jer je ovo ujedno i prvi proizvod iz kategorije jakih alkoholnih pića zaštićen geografskom oznakom.

Institutove lozove rakije se proizvode na lokalitetu dijela Lješkopolja, koji pripada Podgoričkom subregionu i vinogradarskom regionu Crnogorski bazen Skadarskog jezera.

,,Institutova lozova rakija” posjeduje posebna svojstva koja proizilaze iz geografskog područja, kao i iz dugogodišnjeg naučnog rada Biotehničkog fakulteta. Povezanost prirodnih uslova, sirovine lokalnog porijekla i kontrolisanog tehnološkog postupka proizvodnje rezultira proizvodom koji se ne može proizvesti sa istim osobinama izvan navedenog geografskog područja. Posebnost Institutovih rakija ogleda se u primjeni spontane fermentacije, pri kojoj autohtoni mikroorganizmi prirodno prisutni na grožđu stvaraju jedinstven aromatski i senzorni profil karakterističan za područje porijekla, kao i  tradicionalnog procesa destilacije. Proizvodnja se odvija pod stalnim stručnim nadzorom, uz standardizovane tehnološke postupke i kontinuiranu kontrolu kvaliteta, čime se obezbjeđuje očuvanje autentičnih svojstava i ujednačen kvalitet proizvoda.

Geografska oznaka „Institutova lozova rakija “ obuhvata dvije potkategorije proizvoda, i to:  „Institutova lozova rakija “ i „ Institutova muskatna lozova rakija “, pri čemu obije potkategorije dijele ista osnovna svojstva povezana s geografskim porijeklom.

,,Institutova lozova rakija” i ,,Institutova muskatna lozova rakija” kao podkategorije,  pripadaju grupi jakih alkoholnih pića (rakije od voća) i proizvode se istim tehnološkim postupkom, sa razlikom u sirovinskom sastavu.  Proizvodnja lozove rakije na Biotehničkom fakultetu datira iz druge polovine XX vijeka, kada je formiran Institut za voćarstvo i vinogradarstvo. Vremenom se „Institutova loza“ ustalila kao sinonim za kvalitet, znanje i tradiciju.

Lozova rakija ima dugu tradiciju u Crnoj Gori i predstavlja jedno od najznačajnijih tradicionalnih jakih alkoholnih pića.

Održavanje kvaliteta poljoprivrednih proizvoda putem zaštite naziva geografskim indikacijama čini jednu od najvažnijih snaga crnogorske poljoprivrede, jer obezbjeđuju konkuretnu prednost i opstanak malim, specifičnim i tradicionalnim proizvođačima i daju veliki doprinos njenom kulturnom i gastronomskom očuvanju naslijeđa.